مشخصات خدروی نظامی طوفان

مشخصات خودروی تاکتیکی 3.4 تن طوفان

سازنده : گروه خودروسازان فتح ( سازمان صنایع دفاع )
طول کلی : 4962 ملیمتر
عرض کلی : 1980 میلیمتر
ارتفاع کلی : 2142 میلیمتر
فاصله بین دو محور : 3100 میلیمتر
کمترین فاصله تا زمین : 245 میلیمتر
زاویه نزدیک شدن : 60 درجه
زاویه دور شدن : 30 درجه
وزن ناخالص : 3670 کیلوگرم
وزن خالص : 2670 کیلوگرم
وزن قابل حمل روی جاده : 1000 کیلوگرم
وزن قابل حمل خارج از جاده : 750 کیلوگرم
توان خروجی : 101.5 KW / 3600 rpm
حداکثر گشتاور : 313 kg . m / 2000 rpm
شعاع طی مسافت عملیاتی ( برد عملیاتی ) : 600 کیلومتر
پایداری در شیب طولی : 70 %
پایداری در شیب عرضی : 55 %
عمق گذر از آب : 70 سانتیمتر
مدل موتور : CYQD32Ti
سازنده موتور : NISSAN Co.
ترتیب و تعداد سیلندرها : 4 سیلندر خطی
حجم موتور : 3153 cc

سیستم سوخت رسانی : injection mechanical
مدل کلاچ : single plate – hydraulic activated
مدل گیر بکس : مکانیکی / سینکرونیزه / F4W81A
تعداد دنده : 4 جلو + 1 عقب
مدل کمک گیر بکس : T130 A/ 2 speed
سازنده گیربکس : شرکت چرخشگر
مدل اکسل جلو : صلب / فرمان پذیر / فعال / تمام شناور/ FZJ80A
مدل شاسی : U شکل
سیستم ترمز چرخهای جلو : Hydraulic dual circuit/ disc
مدل اکسل عقب : صلب / فعال / تمام شناور/ FZJ80A
جنس شاسی : ST 52.3,ST 37
سیستم ترمز چرخهای عقب : Hydraulic dual circuit/ disc
نسبت دیفرانسیل : 4.11 : 1
سیستم تعلیق جلو : Coil spring with stabilizer ( فنر لول )
سیستم تعلیق عقب : Coil spring with stabilizer ( فنر لول )
کمک فنر جلو و عقب : Telescopic Hydraulic
مدل فرمان : هیدرولیک
عملکرد ترمز : Hydraulic dual circuit
ابعاد لاستیک : 285/75R16
ظرفیت سوخت : 90 لیتر
باطری : 12 ولت 70 امپر یک عدد
دینام : 12 ولت 105 امپر
استارت : 12 ولت 0.9 کیلو وات

نفربرفرانسویvab

vabدر سال 2001 وارد به خدمت شد که در حدود 2 سال بعد از ورود به خدمت در نیروی زمینی فرانسه بیش از 11 کشور سفارش خرید آن را دادند که البته باید گفت که در نیروی زمینی فرانسه 1000 دستگاه در حال خدمت بودند . این نفربر به دلیل داشتن وزن کم و کاربرد های زیاد بیشتر از همه نفربر ها مورد استفاده قرار می گرفت به طوریکه بیش از دو چهارم نیروی نفربر های فرانسه را این نفربر تشکیل می دهد . ویژگی های این نفربر بسیار منحصر به فرد هستند به طوریکه قادر است در تمام مواقع به راکت انداز های مختلف ، سیستم های راداری ، تپ های ضد هوایی ، راکت انداز های ضد تانک و ... تجهیز شود . راکت اندازه ای 25 میلیمتری بیشترین کاربرد را در زمینه تجهیزات جنگ افزاری در این نمونه نفربر دارد که شایان ذکر است در کنار این راکت انداز زمینی ، راکت های ضد هوایی هم وجود دارند . این نفربر با بهره گیری از سیتسم ضد هوایی AFD2 می تواند هواپیما ها و اشیاع پرنده را تا برد 6 کیولمتری رهگیری کند و حتی مورد هدف قرار دهد . این نفربر سرعتی معادل 92 کیلومتر در ساعت دارد و همچنین بردی معادل 1000 کیلومتر که این ویژگی این نفربر را از بقیه نفربر های دیگر متمایز می دارد . این نفربر همچنین با سرعتی معادل 6 کیلومتر در آب حرکت می کند . سیستم های مخابراتی TRW و NIT 2 جزو سیستم های مخابراتی هستند که در این نفربر بیشترین کاربرد را دارد چراکه می توان با استفاده از این سیتسم امواج رادیویی دیگر را هم دریافت کرد که با این کار می توان به گفت و گو های دشمن گوش فرا داد . در برخی از نمونه های این نفربر به برجک های کوچک با قابلیت چرخش 180 درجه تجهیز شده است که معمولا کالیبر های 7.62 میلیمتری بر روی آن نصب هستند . البته باید گفت که بیشتر این نفربر یک نفربر ضربتی هست تا یک نفربر حمل نفر و هدف اصلی از ساختن چنین نفربری فقط مقابله با تهدیدات هوایی و زمینی در صورت از کار افتادن پدافند ها بوده است . در سه نمونه از این نفربر نیروی زمینی به فکر نصب توپ های 80 میلیمتری بر روی این نفربر افتاد که جواب داد ولی سرعت نفربر و برد آن را کاهش می داد و همچنین قادر نبود که راکت انداز ها را حمل کند که این طرح به کلی برداشته شد . سرنشینان در این نفربر می توانند با سیستم T64M تا برد 14 کیلومتری خود را مشاهده کنند و باید گفت که در داخل این نفربر سیستم های رایانه ای و مانیتر های مخصوص کار گذاشته شده است که هم در عین نبرد و هم در عین شناسائی بسیار کاربرد دارد .
نام : Véhicule de l'Avant Blindé
کشور سازنده : فرانسه
سال ورود به خدمت : 1976
وزن : 13 تن
طول : 5.98 m
عرض : 2.49 m
ارتفاع : 2.06 m
سرنشینان : 12 نفر
اسب بخار : 300 hp
سنگینی/قدرت : 23 hp
برد : 1,000 km بدون سوختگیری
سرعت : 92 کیلومتر در ساعت
کشور های استفاده کننده از این نفربر :
فرانسه ، صربستان ، اندونزی ، کویت ، لبنان ، مکزیک ، مغرب ، امان ، قطر ، امارات متحده عربی ، ایتالیا ، آلمان

موشک3M-54E

این موشک دارای بردی در حدود 200 کیلومتر و سرجنگی به وزن 200 کیلوگرم است. 3M-54E به صورت سینه مال و در ارتفاع پایین پرواز کرده و در مرحله نهایی حرکت از یک رادار فعال برای یافتن هدف استفاده می کند.

سرعت این موشک در مراحل اولیه 0.9 ماخ و در فاز نهایی حمله 2.9 برابر سرعت صوت است. این سرعت بالا موشک مورد نظر برای هر ناوی به یک کابوس واقعی تبدیل می کند.

موشک سری کلاب

این خانوده موشکی تا به امروز به 5 دسته تقسیم شده است که عبارت می شوند : کلوب-اس شامل سیستم های موشکی مرتبط به نمونه های زیردریایی پرتاب کلوب-ان برای استفاده کشتی های سطحی کلوب-ای نمونه های مورد استفاده هواگردها کلاب-ام: نمونه دفاع ساحلی این موشک ها و کلاب-کا که به عنوان جدیدترین عضو خانوده کلاب معروف به کلاب کانتینر.سازمان پیمان اتلانتیک شمالی ناتو به اعضا این خاناوده برچسب اس اس-ان-27 زده و به تک عضو موشکی کروز حمله زمینی ان اس اس–ان-30 می گوید.
خانوده کلاب حاصل کار شرکت معروف روسی نواتور است شرکتی که محصولات پدافندهای موشکی ان مخصوصا اس-300 در جهان شناخته شده است.این شرکت کار ساخت مجموعه موشکی مورد نظرش را در اویل دهه 80 میلادی اغاز کرد و بعد از گدشت یک دهه نخستین محصول موشکی خود را در ابوظبی به سال 1993 به نمایش دراورد. موشک به نمایش درامده با داشتن ویژگیهایی چون سرعت بیش از 2.5 ماخ و برد بیش از 200 کیلومتر یک کلاس از بهترین موشک های ضد کشتی جهان بالاتر می نمود.

5 زیرگروه برجسته گروه موشکی کلاب عبارتند :

1)کلاب-اس :CLUB-S  (زیردریایی پایه):

موشک ها : 3M54E , 3M54E1 , 3M14E
اژدر:91RE1

2) کلوب-ان:CLUB-N (کشتی پایه)

موشک ها : 3M54TE , 3M54TE1 , 3M14TE
اژدر : 91RE2

3) کلوب ای : CLUB-A ( هوا پایه)

موشک ها : 3M54AE و 3M14AE

4) کلوب-کا و ام : CLUB-K&M  (زمین پایه)

  همان طوری که در نام گداری اعضا می بینیم بعضی از انان دارای کد اولیه یکسان هستند که این تشابه به سبب یکسان بودن موشک مورد استفاده انان است به طور مثال در بخش موشکی موشک 3M54E را می بینیم که تنها اختلاف نام گداری ان در مجموعه اس و ان تنها T اضافه شده در مجموعه کلاب-ان است که این بیانگر ان است که تنها اختلاف دو موشک 3M54E1 و 3M54TE1  در زیر سیستم های لازم برای اماده سازی و پرتاب انان است نه خود موشک ها که در یکی موشک 3M54E از تیوپ های زیردریایی و در دیگری همین موشک از لانچرهای عمودی پرتاب می شود.برای سایر گزینه ها نیز چنین روندی برقرار است .

 حروف E به کار رفته در نام گذاری موشک ها مخفف (Export) وبیانگر نمونه صادراتی انان است.

زیر دریایی های کلاس لادا

لادا با طول 72 متر و وزنی در حدود 2700 تن از سامانه پیشران دیزل الکتریک بعلاوه سامانه پیشران مستقل از هوا بهره می برد. این زیردریایی می تواند با سرعت 21 گره دریایی در زیر آب حرکت کند.

این زیردریایی به موشکهای سری " کلاب اس " با بردی در حدود 300 کیلومتر و سر جنگی 400 کیلویی مجهز شده اند  که می تواند هم بر علیه اهداف روی سطح دریا و هم بر علیه اهداف زمینی به کار رود. این قابلیت به همراه سامانه های کم صدا تر پیشرانه به همراه سیستم " AIP" به کار رفته در آن در مجموع توان آفندی این زیردریایی را شدیدا افزایش می دهد.

تا به امروز بنا بر اخبار موجود تنها یک فروند از این زیردریایی ها تکمیل شده و به نیروی دریایی روسیه تحویل شده است اما روسها برنامه های گسترده ای را برای این زیردریایی در نظر گرفته اند تا 7 فروند دیگر از این زیردریایی ها را بسازند.

در عین حال باید توجه داشت که کشورهای دیگر از جمله کاربران فعلی زیردریایی های کلاس کیلو از جمله مشتریان بالقوه این زیردریایی ها خواهند بود.

زیردریایی های کلاس تایپ212

شرکت طراحی " HDW " آلمان امروزه اصلی ترین سازنده زیردریایی در این کشور به حساب می آید. زیردریایی های کلاس "تایپ 212 " جدیدترین زیردریایی های آلمانی به حساب می آید که به صورت مشترک و اختصاصی برای دو نیروی دریایی آلمان و ایتالیا ساخته شده است. این زیردریایی به هیچ کشور دیگری صادر نشده است. زیردریایی های " تایپ 214 " گونه ساده تر این زیردریایی ها هستند که به یونان، پرتقال و کره جنوبی صادر شده اند.

این زیردریایی ها دیزل الکتریک علاوه بر سامانه " AIP " از سلول های سوخت هیدروژنی نیز بهره می برد و می تواند به مدت 3 هفته در زیر آب باقی بماند. قابلیت حرکت بسیار آرام و همچنین طراحی پیشرفته که تشعشعات حرارتی را در این زیردریایی به کمترین حد ممکن رسانده است آن را به نوعی غیر قابل شناسایی کرده است.

این زیردریایی از جمله اولین زیردریایی هایی در جهان حساب می شود که توانایی درگیری با اهداف هوایی را از زیر آب نیز دارد. تایپ 212 با موشکهای سری " IDAS " که بر اساس سری موشکهای هوا به هوای مدل " IRIT-S " ساخته شده اند توانایی درگیری با اهداف هوایی تا فاصله 20 کیلومتری زیردریایی را می دهد.

 همچنین در بخش برج فرماندهی این زیردریایی نیز 3 فروند پهپاد نصب می شوند که قابلیت انجام شناسایی را برای این زیردریایی فراهم می کنند.

این زیردریایی برای مقابله با تهدیدات سطحی و زیر سطحی نیز با شش پرتاب گر 533 میلی متری اژدر مسلح شده است که می تواند انواع مختلفی از اژدرها را شلیک کند. تایپ 212 همچنین قابلیت مین گذاری را نیز دارد.

این زیردریایی با وزنی در حدود 1830 تن و طول 56 متر توان خود را از یک دستگاه موتور دیزل به همراه یک موتور برقی تامین می کند و می تواند مسافتی در حدود 14800 کیلومتر را با سرعت 15 کیلومتر در ساعت طی کند.

زیردریایی کلاس یوان

با فروپاشی شوروی سابق و بهبود روابط دو کشور و همچنین رشد بی سابقه اقتصاد چین حجم زیادی از سرمایه به همراه دانش روسی به صنعت زیردریایی سازی چین سرازیر شد تا چین به سرعت در این بخش وارد جاده رشد و ترقی شود. شاید آمریکایی ها خیلی زیردریایی های چین را به عنوان یک تهدید به حساب نمی کردند. این مسائل در سال 2006 میلادی برای همیشه تغییر کرد.

در 26 اکتبر سال 2006 میلادی یک فروند زیردریایی کلاس " یوآن " نیروی دریایی چین در فاصله 9 کیلومتری ناوهواپیمابر یو اس اس کیتی هاوک آمریکا در اقیانوس آرام بدون شناسایی شدن به سطح آب آمد. اگر این حادثه در زمان جنگ رخ داده بود این به این معنی بود که زیردریایی چینی می توانست  به راحتی به پرتاب اژدر گرداخته و ناو اتمی آمریکایی با بیش از 5000 نفر خدمه را به اعماق اقیانوس بفرستد.

اما جانشین کلاس " سانگ " زیردریایی های دیزل الکتریک تایپ 041 یا کلاس " یوآن " هستند. در نگاه اول به این زیردریایی بسیاری از آشنایان این فن متوجه شباهتهای فراوانی ظاهری این زیردریایی به خانواده " کیلو" روسیه می شوند. بر اساس اطلاعات موجود روسها در زمینه طراحی بدنه دو بخشی و همچنین طراحی پروانه های سیستم پیشرانه این زیردریایی کمک های زیادی را به چین کرده و باعث شدند تا یوآن یه یکی از کم صداترین زیردریایی های دیزل الکتریک حال حاضر در دنیا تبدیل شود.

این زیردریایی با 6 پرتاب گر اژدر 533 میلی متری مجهز شده است و می تواند علاوه بر عنوان اژدر ها موشکهای ضد کشتی سری " C-801 " را نیز پرتاب کند. این زیردریایی دارای طولی در حدود 75 متر بوده و سرعت آن در حدود 25 گره گزارش شده است.

در بحث سامانه پیشران نیز " یوآن " علاوه بر سامانه پیشران مستقل از هوا ساخت صنایع داخلی چین مجهز شده است که اطلاعات چندانی از آن منتشر نشده است. در سال 2011 اعلام شد که دولت پاکستان قراردادی برای خرید 6 فروند از این زیردریایی ها به امضاء رسانده است.بنا بر اخبار موجود قرار است تا این زیردریایی ها نیز با مدل " تایپ 043 " در آینده جایگزین شوند.

زیر دریایی های کلاس گوتلند

این زیردریایی ها دیزل الکتریک جزء اولین شناورهایی بودن که به سامانه پیشران مستقل از هوا " AIP " که در بالا به آن اشاره شد مجهز شده اند. " گوتلند " می تواند در نقش های بسیار متنوعی به مانند جستجو و شناسایی، جمع آوری اطلاعات الکترونیکی، جنگ ضد سطح و ضد زیر سطحی، انتقال نیروهای ویژه و همچنین مین گذاری به کار رود. 

برای افزایش پنهان کاری این زیردریایی تمام بخش های سامانه پیشرانه که معمولا بیشتر صدا را تولید می کنند در بخش پایین زیردریایی و در درون یک پوشش لاستیکی به منظور کاهش امواج صوتی قرار گرفته است.

این شناور به دلیل همین مسائل بارها از سوی آمریکا و ناتو برای ایفای نقش دشمن دعوت شده است. بنا بر اخبار موجود یک فروند از این زیردریایی ها در سال 2000 میلادی موفق شد در رزمایشی در دریای مدیترانه واحدهای دریایی اسپانیا را مغلوب کرده و سپس یک زیردریایی اتمی فرانسوی و سپس آمریکایی را نیز از پیش رو بردارد.

بین سالهای 2004 تا 2006 نیز یک زیردریایی کلاس گوتلند با خدمه خود در آمریکا حضور پیدا کرده و با حضور در مانورهای نیروی دریایی آمریکا موفق شد تا چند بار بدون شناسایی شدن به ناوهای هواپیمابر آمریکایی نزدیک شده و اصطلاحا آنها را غرق کند.

اين زيردريايي داراي 33 نفر خدمه بوده و طول آن در حدود 60 متر، وزن آن در حدود 1490 تن و سرعت زيردريايي کلاس گوتلند در زير آب در حدود 20 گره مي باشد.

گوتلند داراي 4 پرتاب گر اژدر 533 ميلي متري و 2 پرتاب گر اژدر 400 ميلي متري است و از دو موتور ديزل ام تي يو و دو سيستم پيشران مستقل از هوا که حامل اکسيژن مايع است، بهره مي برد.

تاکنون 3 فروند از این زیردریایی ساخته شده است و قرار است تا با زیردریایی های پیشرفته تر کلاس " A26 " جایگزین شوند.

زیر دریایی کلاس soryu

کلاس " Soryu " با وزنی در حدود 4200 تن و طول 84 متر سنگین ترین زیردریایی ژاپنی پس از جنگ دوم جهانی به حساب می آید. در این زیردریایی از سامانه های پیشرانه مستقل از هوا " AIP " بهره گرفته می شود که به این زیردریایی کمک می کند تا مدت زمان بیشتری را در زیر آب بگذراند. با استفاده از این سامانه زیردریایی می تواند در درون خود به تولید اکسیژن پرداخته و پس از دوره طولانی تری برای شارژ باطری ها و گرفتن اکسیژن به سطح آب بیاید.

 این زیردریایی می تواند مسافتی در حدود 11 هزار کیلومتر را با سرعت 12 کیلومتر در ساعت در زیر آب طی کند.

" Soryu " به دو موتور دیزل ساخت شرکت کاوازاکی و 4 موتور مخصوص تولید اکسیژن که به طور مشترک بین سوئد و ژاپن ساخته شده است مجهز شده و می تواند تا حدود 900 متر در دریا پایین برود.

بدنه داخلی این زیردریایی از فولاد قابل انبساط ساخته شده و بر روی آن نیز پوشش های مخصوص جاذب امواج صوتی کار شده است که به کاهش صدای تولیدی در این شناور زیر سطحی منجر می شود.  در بخش تسلیحات نیز این زیردریایی به اژدرهای بومی تایپ 99 ساخت ژاپن و همچنین موشکهای ضد کشتی هارپون ساخت آمریکا مجهز است.

تاکنون 4 فروند از این زیردریایی ها به صورت عملیاتی به نیروی دریایی ژاپن تحویل داده شده اند و قراراست 4 فروند دیگر از این زیردریایی ها نیز ساخته شده و به نیروی دریایی ژاپن تحویل شد. ناگفته نماند که به دلیل قوانین خاص حاکم بر ژاپن این زیردریایی و بسیاری دیگر از سلاح های ساخت این کشور برای صادرات عرضه نمی شوند.

موشک هارپون

این موشک ضد کشتی از اواخر دهه 1970 میلادی تا به امروز به عنوان موشک ضد کشتی اصلی نیروی دریایی آمریکا مورد استفاده قرار می گیرد.

هارپون دارای گونه های متفاوتی است و می توان آن را از شناورهای سطحی، زیردریایی، انواع هواپیماهای رزمی و گشت دریایی و همچنین پرتاب گرهای سلاحی پرتاب کرد.

موشک هارپون در مدلهای اولیه دارای بردی در حدود 90 کیلومتر بود و در طول سالهای بعد برد آن در مدلهای گوماگون افزایش پیدا کرد. امروزه برد این موشک در حدود 280 کیلومتر است. این موشک در مدلهای زمین و زیردریایی پرتاب از یک شتاب دهنده اولیه سوخت جامد استفاده می کند و در مرحله بعد از یک موتور توربوجت مدل "Teledyne " بهره می برد که سرعتی در حدود 0.9 ماخ را برای این موشک به ارمغان می آورد.

هارپون به طور معمول از یک سر جنگی نفوذ گر و شدیدالانفجار به وزن تقریبی 220 کیلوگرم بهره می برد. در بحث هدایت موشک هارپون از یک رادار ارتفاع سنج و هیچنین سامانه هدف یابی فعال راداری بهره می برد.

در مدل‌های جدیدتر این موشک مثل گونه " بلوک 2 " قابلیت حمله به اهداف زمینی با استفاده از سامانه مکان یاب جهانی " GPS " نیز به این موشک افزوده شده است.

در این گونه کاربر می تواند بنا به انتخاب خود با اهداف دریایی و یا هدفهایی بر روی خشکی درگیر شود. از جمله کاربران این موشک می توان به : ژاپن، اسپانیا، شیلی، مصر، عربستان سعودی، جمهوری اسلامی ایران، دانمارک، بلژیک، امارات متحده عربی، سنگاپور و پاکستان اشاره کرد.

موشک اگزوسه

موشک ضد کشتی ساخت فرانسه است. گونه‌های متفاوت موشک اگزوسه از کشتی، زیر دریایی، آتشبارهای زمینی و هواگردها شلیک می‌شوند. در دهه ۱۹۸۰ از موشک اگزوسه در جنگ‌های ایران و عراق و جنگ فالکلند استفاده شد. اگزوسه برای از میان بردن کشتی‌های جنگی کوچک و متوسط مانند ناوچه‌ها و ناوشکن‌ها طراحی شده اما با اصابت چندین اگزوسه می‌توان کشتی‌های بزرگتر مانند ناوهای هواپیمابر را هم دچار صدمه کرد.

طراحی موشک اگزوسه در سال ۱۹۶۷ آغاز گردیده و نوع دریا پایه آن که با کد ام‌ام ۳۸ شناخته می‌شود در سال ۱۹۷۵ وارد خدمت گردید. طراحی نوع هواپایه که با کد آ‌ام ۳۹ شناخته می‌شود از سال ۱۹۷۴ اغاز گردید و در سال ۱۹۷۹ تحویل نیروی دریایی فرانسه گشت. مدلی از این موشک برای استفاده زیردریایی‌ها تولید شده که با کد اس‌ام ۳۹ شناخته می‌شود. در این مدل موشک در یک کپسول ضدآب قرار دارد و پس از خروج از آب از کپسول خارج شده و موتور موشک روشن می‌شود. مدل دریاپایه ام‌ام ۴۰ هم آخرین مدل اگزوسه است که برای استفاده کشتی‌های جنگی و آتشبارهای ساحلی ساخته شده و جایگزین مدل ام‌ام ۳۸ شده است. ام‌ام۴۰ بلاک۳ قابلیت هدایت از طریق فرمان‌های راهبری جی‌پی‌اس را نیز دارد و امکان استفاده از آن علیه اهداف زمینی وجود دارد. علاوه بر نیروی دریایی فرانسه کشورهای قطر، امارات، عمان، پرو، یونان، اندونزی و مراکش نیز ام‌ام ۴۰بلاک۳ را برای نیروی دریایی خود سفارش داده‌اند.

اگزوسه از یک موتور راکتی سوخت جامد بهره‌ می‌‌برد که به آن برد عملیاتی حداکثر ۷۰ کیلومتری می‌بخشد. جدیدترین نوع اگزوسه که با کد ام‌ام۴۰بلاک۳ شناخته می‌شود و از کشتی‌های جنگی و آتشبارهای ساحلی شلیک می‌شود از یک موتور توربوجت و تقویت‌کننده راکتی استفاده می‌کند و تا ۱۸۰ کیلومتر برد عملیاتی دارد. اگزوسه موشکی نسبتا جمع‌وجور در کلاس خود محسوب می‌شود و قابل مقایسه با موشک‌های آمریکایی هارپون، سوئدی آربی‌اس-۱۵ و چینی سی-۸۰۲ است.

چهارده نوع هواپیما و هلیکوپتر از جمله هلی کوپتر ماریتین، هلیکوپتر سوپرفریو و هواپیماهای آفندی جت استریک، میراژ اف-۱، میراژ ۲۰۰۰ و داسو رافال به این موشک مجهز می‌شوند. موشک شلیک شده در ۴ کیلومتری از محل پرتاب، ارتفاع خود را به ۱۰ الی ۱۵ متر کاهش داده و با سرعت ۰٫۹ ماخ ادامه مسیر می‌دهد. کاهش ارتفاع باعث می‌شود موشک در افق دید رادار قرار نگیرد.

این موشک در جنگ فالکلند از یک جنگنده آرژانتینی شلیک شده و باعث غرق شدن ناو جنگی انگلستان گشت و در جنگ نفتکش‌ها در جریان جنگ ایران و عراق در سال ۱۹۸۷ یک جنگنده میراژ اف-۱ عراقی با شلیک دو موشک اگزوسه ناوچه امریکایی یواس‌اس استارک را دچار صدمه کرد.

موشک ضد ناو کروز

برش مقطعی از وی یک

از نظر قدمت سلاح آلمانی وی-۱ اولین کروز عملیاتی است که در سال ۱۹۴۴ علیه انگلیس به کار گرفته شده. وی-۱‌ها با ۷۰ درصد ناکامی از موفقیت نسبی برخوردار بودند. پرواز مستقیم و سرعت کم این موشک باعث می‌شد که درجه آسیب‌پذیری و ضایعات آن بیشتر شود و همچنین به وسیله رادارهای دشمن کشف، رهگیری و توسط هواپیماهایی که سرعت بیشتری را داشتند مورد هدف قرار بگیرند.

بعد از جنگ جهانی دوم هر دو بلوک شرق و غرب دستیابی به موشکهای دورپرواز همراه با انعطاف‌پذیری بیشتر را دنبال کردند تا اینکه در سال ۱۹۷۰ پیشرفت‌هایی در میکروالکترونیک، رایانه و موتورهای توربوفن کوچک حاصل شد. بهره گیری از این دو پدیده فناوری ساخت موشک‌های کروز امروزی را امکان‌پذیر ساخته‌است.

ویژگی‌ها

موشک کروز دارای چهار ویژگی زیر است:
۱- موشک در طبقات پایین جو (۳۰ کیلومتر یا ۱۰۰۰۰ پا) از نیروی برای آئرودینامیکی استفاده می‌کند.
۲- در حین پرواز قادر به تغییر مسیر و ارتفاع است و می‌تواند این کار را به دفعات تکرار کند.
۳- بردی بیشتر از ۵۰ کیلومتر دارد.
۴- در یک پرواز عادی یکسره، موشک در تمام مسیر هدایت شده و حامل انواع مختلفی از سر جنگی است. با تعریف فوق موشک‌های کروز امروزه طیف گسترده‌ای از موشک‌ها نظیر استیکس روسی، کرم ابریشم چینی، اگزوست فرانسه و هارپون آمریکا) را در بر می‌گیرد.

هدایت

نکته مهم در مورد موشک کروز این است که این موشک به ساعت‌ها پرواز نیاز دارد. با این وضعیت با توجه به هدایت اینرسی اولیه این امکان وجود دارد که موشک صدها متر از مسیر منحرف شود. زیرا اگر چه با هدایت از این نوع اینرسی امکان انحراف برای موشکی که دهها دقیقه پرواز می‌کند کم است، ولی برای موشکی که ساعت‌ها باید ادامه طریق دهد مناسب نیست. برای رفع عیب باید نوعی تصحیح در مسیر انجام شود تا در عمل مکمل هدایت اصلی آن باشد. انواع روش‌هایی که در سامانه‌های هدایت کروز مورد استفاده قرار می‌گیرند عبارت اند از:

سامانه انطباق متقابل پشت سر هم جغرافیایی

این سامانه بر اساس اطلاعات دقیق توپوگرافی از زمین استوار است. در این روش محوطه‌ای از سطح زمین به طول ۱۰ کیلومتر و به عرض ۲ کیلومتر به مربع‌های یکصد متری تقسیم و ارتفاع متوسط در هر کدام از آن‌را مشخص و به صورت ماتریس (۲۰۰۰ رقم مختلف و هر رقم مخصوص مربع خاصی از زمین مورد نظر) به صورت دیجیتال به حافظه رایانه وارد می‌شود. موشک وقتی به محوطه مورد نظر رسید ارقام اندازه‌گیری شده را با ارقام ارسالی از موشک در حافظه مقایسه می‌کند و با توجه به نتیجه مقایسه موقیت محل شناسایی شده و دستور بعدی را از طریق دستگاه محاسبه به سامانه کنترل خودکار صادر می‌کند. بررسی‌های بعدی در زمانی که موشک به هدف نزدیک می‌شود انجام می‌گیرد و سرانجام انتخاب مسیر می‌شود. این روش هدایت برای زمین‌هایی که از عوارض و ناهمواری‌های زیاد برخوردارند مناسب می‌باشد.

سامانه CDS

استفاده از خاصیت انعکاس امواج راداری در سطح زمین و یکسان نبودن آن در نقاط مختلف اساس این نوع هدایت را تشکیل می‌دهد. در این روش موشک علاوه بر رادار مجهز به دستگاهی است که نوع امواج راداری منعکس شده از نقاط مختلف زمین را تشخیص می‌دهد. موقعیت دقیق موشک نیز از طریق مقایسه ارقام موجود در حافظه و ارقام مشخص، تعیین می‌شود.

سامانه GPS

در این روش موشک با استفاده از سامانه موقعیت‌یاب جهانی با دریافت فرکانس‌های حاوی اطلاعات ماهواره‌ای (سه یا چهار ماهواره) موجود در مدار زمین وانجام محاسبات موقعیت دقیق مکانی را محاسبه و تعیین می‌کند.

پنهانکاری

موشک کروز برای مخفی ماندن از دید سیستم‌های راداری این خصوصیت‌ها است. ۱-سطح مقطع راداری کمی دارد که ردیابی آن را برای سیستم‌های ضدموشکی راداری مشکل می‌کند. ۲-به خاطر استفاده از موتور توربوفن، حرارت کمی تابش می‌کند و در نتیجه امکان قفل حرارتی روی آن نیز کم است. ۳- به خاطر پرواز در سطح پایین عمدتا از دید رادارها پنهان می‌ماند. ردیابی و انهدام موشک‌های کروز با کلاهک اتمی به دلیل پرواز نزدیک به زمین برای سیستم‌های ردیاب و رادار مشکل است و به این دلیل جزو سلاح‌های هسته‌ای استراتژیک محسوب می‌شوند.

تقسیم بندی

موشک‌های کروز را می‌توان از نظر اندازه، سرعت (فراصوتی یا فروصوتی)، اندازه و چگونگی پرتاب (از هوا، زمین، کشتی یا زیردریایی) تقسیم‌بندی کرد. غالبا هر موشک در انواع مختلفی طراحی شده و هر نوع متناسب با یک سکوی پرتاب خاص ساخته می‌شود. برخی اوقات انواع هوایی و زیردریایی اندکی از انواعی که از زمین یا کشتی پرتاب می‌شوند سبک‌تر می‌باشند. موشک‌های کروز بسته به شیوهٔ پرتاب به سه دسته تقسیم می‌شوند:

    1.زمین پایه

    2.هواپایه  

    3.دریاپایه